Agimi hyn ngadalë për të depërtuar në errësirën e një mbrëmjeje që duket sikur nuk do të mbarojë. Kjo çarje e lehtë që do të lindë mëngjesin, duket e ëmbël dhe e trishtë njëkohësisht, në një imazh që na sjell fotografi Osman Demiri. Agimi i tij ka brenda filozofinë e një kohe të shkuar dhe dëshirën e mbetur aty për një fillim të ri. Pasioni për të zezën vjen me një elegancë që të përfshin. Osmani kërkon të flasë përmes ngjyrës me të cilën ne jemi mësuar të etiketojmë gjendjet jo të mira brenda nesh. Por e zeza e tij është ndryshe.

Një e zezë që ka brenda orë të bukura, që kthehen në të verdhë, në tablonë “pranë teje”. Një artist nuk mund t’i shmanget dot historisë së vendit të tij. Ballkani dhe situata në vendin nga i cili vjen ndihet në fotografitë e Demirit. Çdo foto e tij është një histori, një histori të cilën ai kërkon ta zbërthejë deri në detaje përmes ngjyrave që flasin aq shumë. Të shtunën, artisti do të prezantohet me një ekspozitë personale në hollin e Teatrit të Komedisë, ekspozitë e cila paraprin shfaqjen premierë të këtij teatri në fundjavë “Djemtë gazmorë”, me regji të një tjetër artisti që vjen nga Maqedonia, Sulejman Rushiti.

Fotografia e Demirit mund të quhet një qasje filozofike. Në kolazhin e fotove “Drejt pallatit të saj”, përmes së bardhës dhe së zezës, ai kërkon të japë ndjesitë e një të dashuruari të nisur për diku. Askush nuk mund ta dijë rrugën që do të përshkruajë. Dhe kur ajo është e paracaktuar, të papriturat janë ato që i japin një tjetër drejtim asaj. Ndaj rruga e sjellë prej tij nuk është e njëtrajtshme, por mbart brenda saj një fuqi emocionesh, të cilat kanë ikur nga trupi i artistit dhe i japin jetë veprës. “Emocionet që sjellin incizimet e Osman Demirit janë të ndërtuara në disa gjëra, në shikim të parë shumë të thjeshta dhe të reduktuara, duket sikur fotografitë e tij janë instaluar në formalizmin, por nëse i vëzhgojmë nga afër dhe më shumë detajet, na bëhet e qartë se iluzioni i pamjeve të thjeshta është vetëm hyrje në reaksionet më komplekse, të fotografisë dikur bashkëkohore dhe prezantimit të saj. Ballafaqohemi me insistimin për zgjerim të kufijve të fotografisë, me zhvendosje të funksionit të saj si kujtim, nostalgji ose përkujtim, që lidhet me një kohë dhe vend të caktuar, në sferat e fenomenologjisë dhe figuratives”, shkruan kritikja e artit Sonja Abaxhieva. Për të, Demiri niset nga e njohura dhe jo vetëm.

“Veçoritë e motivit primar transformohen në shenja joreale, shpeshherë edhe metafizike, realizimi kalon në efekte e abstraksionit gjeometrik ose lirik”, shkruan ajo. Për kritiken turke Melissa Mey, vepra e Demirit është një arsyetim për një gjendje të brendshme. “Të gjithë ne vërejmë vetëm gjërat që shikojmë. Shikimi është dukuri të cilën e zgjedhim vetë. Mirëpo ekzistojnë gjëra përreth të cilave kalojmë vazhdimisht, edhe pse ato mund të shikohen janë ‘të padukshme’ dhe vetëm atëherë kur i afrohemi shumë, shohim se bëhet fjalë për një spektër të gjerë ndryshimesh. Këto ndryshime ekzistuese mund t’i vërej vetëm syri i mprehtë. T’i shohë dhe t’ia përcjellë shikuesit. Kjo është mjeshtëria e profesionit të fotografisë dhe dëshira e madhe e fotografit që t’i kapë momentet që nuk i shohim dhe t’i shpërndajë ato. Fotografitë e Osmanit kanë një magji tërheqëse”, shkruan Melissa Mey. Dritëhijet janë të dukshme në fotografitë e tij.

Ai duket sikur ruan momentin që ato të shfaqen në objektin që ka zgjedhur për të fotografuar, e për t’i shfaqur ashtu me gjithë energjinë që mbartin. “Nëse gjysma e botës është e brendshme, gjysma tjetër është vizion. Veprat e Demirit janë si një arsyetim për një gjendje të tij të brendshme. Detajet përbrenda lojës dritë-hije mund të karakterizohen si shprehje shpirtërore dhe si dëshirë e tij. Këto shprehje shpirtërore të autorit ballafaqohen me vrojtuesin dhe e çojnë atë në një dimension tjetër.

Kur i shohim fotografitë e Demirit ndiejmë një metamorfozë vijuese të tyre, sa dhe shikuesi kthehet në një artist. Fotografi duket se ka gjetur momentin e duhur për të shkrepur aparatin, duke e sjellë atë si një zhvillim shpirtëror të qenies… Osman Demiri është një artist modern me prejardhje nga Ballkani dhe arrin të ngrihet në një fotograf të mirëfilltë artistik. Ai, në veprat e tij, nuk ka një qëllim. Ai e sjell dritën, hijen, në të gjitha mënyrat që i shikon. I ndien dhe i fotografon. Në fotot e tij ndihet dëshira që çdo gjendje ta ndajë me shikuesin. Një mori fotografish ai i ka quajtur poezi. Kjo gjendje kaq delikate e artit është prekur nga Demiri, i bindur se poezia dhe fotografia kanë shumë fije të përbashkëta që dalin nga e njëjta gjë, siç është zemra. Osman Demiri përfaqëson një rreth të ngushtë të krijuesve nga Maqedonia, të cilët në mënyrë permanente merren me fotografinë artistike. Ai ka realizuar një numër të madh ekspozitash personale në Itali, Bullgari, Austri, SHBA, Serbi, Maqedoni, Kosovë, Shqipëri, etj., si dhe shumë ekspozita kolektive ndërkombëtare. Fotografia e tij nuk është tradicionale dhe me motive klasike, si peizazhe, portrete, figuracione etj. Motivet e tij nuk identifikohen kaq lehtë. Janë më tepër abstrakte, surreale, edhe pse burimin e kanë nga detajet e botës konkrete, megjithatë burojnë nga një këndvështrim i veçantë. “Osmani është një fotograf tejet artistik, i cili me veprat e tij na dëshmon se e njeh shumë mirë gjuhën e artit pamor. Fotografitë e tij ngjasojnë si kompozicione grafike, pikturale. Me mjeshtërinë e tij të përdorimit të aparatit fotografik dhe me njohjen e fshehtësive të profesionit, fitojmë përshtypjen se syri dhe objektivi ‘lexohen’ shumë lirshëm. Në fotografitë e tij hetohet cilësia e lartë e njohjes së kompozicionit, organizimi i hapësirave të plotësuara me tekste të ndryshme, hapësira të qeta që janë në funksion të dhënies frymë të kompozimit në tërësi. Ngjyrat janë me një kolorit të fuqishëm, por në disa raste edhe në mënyrë ‘sfumato’, sikur ngjyra në mënyrë graduale buron nga mjegulla duke rrumbullakuar ose kufizuar disa forma dydimensionale. Në shumë raste ai i shfrytëzon me inteligjencë dhe mjeshtëri vlerat akromatike tonike, të cilat janë me kontrast dhe harmoni, varësisht nga ideja bazë. Me të gjitha këto veçori dhe cilësi të larta artistike, Osmani mund të radhitet në rrymën e artit abstrakt ose të artit abstrakt dekorativ. Me krijimtarinë dhe inteligjencën e tij, ai dëshmon se edhe artistët nga vendet ballkanike mund t’i përballojnë të gjitha sfidat estetike bashkëkohore, që burojnë jo vetëm nga foto-aparati, por edhe nga teknologjia më moderne digjitale botërore”, thotë piktori nga Maqedonia, Reshat Ameti.

Kitaristi spanjoll i flamengos Paco de Lucia vdiq në Meksikë në moshën 66-vjeçare, njoftoi sot Bashkia e Algeciras, qyteti i tij i lindjes në jug të Spanjës.
Paco de Lucia, një nga mjeshtërit më të mëdhenj të kitarës, vdiq pas një krize kardiake, njoftoi shtypi. ”Vdekja e kitaristit përbën një humbje të pariparueshme për botën e kulturës, për Andaluzinë”, deklaroi kryetari i Bashkisë së Algeciras, Jose Ignacio Landaluce, citon shtypi.
Paco de Lucia u lind më 21 dhjetor 1947 në qytetin e Andaluzisë të rajonit të Cadix, përpara se të bëhej një kitarist me famë botërore. Ai modernizoi flamengon tradicionale duke e bashkuar me muzikën jazz duke u bërë frymëzim në horizonte të ndryshme muzikore. Qyteti i Algeciras shpalli një ditë zi.

Në Prishtinë u shfaq premiera e dramës së regjisorit kosovar Agim Selimi, e cila sipas tij bën fjalë për fillimin e luftës në Kosovë, për divergjencat dhe për dridhjet shpirtërore që kanë ekzistuar në atë kohë, për ngarkesat e komunizmit dhe një thyerje të madhe e cila ndodh pikërisht me shkatërrimin e familjes për shkak të tensioneve psikologjike, ekonomike, por edhe represive të asaj periudhe.
Kjo shfaqje u vlerësua lart nga publiku dhe kritika për mesazhin dhe lojën e aktorëve.
Kriza e një familjeje shqiptare në prag të luftës së vitit 1999, është tema kryesore e dramës “Vorbulla” me tekst të Besim Rexhës dhe regji të Agim Selimit, e cila është inskenuar të martën në mbrëmje si premiera e parë për këtë vit në Teatrin Kombëtar të Kosovës.
Drama familjare “Vorbulla”, më tutje ka trajtuar gjendjen e kësaj familjeje që ishte në një nivel të lakmueshëm gjatë periudhës së para-luftës në Kosovë, raporton sot kultplus. Personazhi Sokoli të cilin e luante aktori Ismet Azemi, është një njeri ambicioz i cili gjatë periudhës së realizmit socialist në ish-Jugosllavi bën çmos që si avokat të arrijë në majat e suksesit të pushtetit të atëhershëm, por më vonë ai i humb fëmijët e tij si pasojë e kësaj lakmie për t’u ngjitur sa më lartë në pushtet.
I kritikuar në vazhdimësi për humbjen e fëmijëve te tyre, gruaja e tij Drita (Aurita Agushi) shtonte dozën e përbuzjes dhe urrejtjes ndaj burrit të saj me profesion avokat. Të pushtuar nga ankthi i të papriturës lidhur me fatin e bijve të tyre, “të humbur” çifti bashkëshortor, Sokoli dhe Drita, pushtohen nga ankthi i fajit duke u ballafaquar ndërmjet veti për të kaluarën e tyre ku akuzonin njëri-tjetrin për mungesë vizioni për të ardhmen.
Ky çift tashmë i vetmuar në shtëpi, vizitohej herë pas here nga psikiatri Agroni (Afrim Kasapolli), i cili ishte miku i familjes së tyre. Ai e artikulonte të vërtetën për vetveten dhe për miqtë e tij, ku i trajtonte me kujdes ngritjet, rrënjët dhe krizën e mashtrimit për vorbullën në kthetrat e së cilës përpëliteshin gjatë kësaj drame.
Një telefonatë e Besfortit nga prapavija e frontit, i veshur në petkun e ushtarit të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, ka shokuar babanë e tij, Sokolin në fund të dramës “Vorbulla” që nuk mund ta parashikonte assesi këtë situatë, pasi që dëshironte të besonte se djali dhe vajza e tij ndodheshin në një vend më komod.
“Teksti “Vorbulla” bën fjalë për fillimin e luftës në Kosovë, për divergjencat dhe për dridhjet shpirtërore që kanë ekzistuar në atë kohë, për ngarkesat e komunizmit dhe një thyerje të madhe e cila ndodh pikërisht me shkatërrimin e familjes për shkak të tensioneve psikologjike, ekonomike, por edhe represive të asaj periudhe.
Aktorët e angazhuar në këtë shfaqje për një muaj kanë bërë një punë të madhe dhe besoj që ishte një ekip shumë homogjene”, ka deklaruar për “KultPlus” Agim Selimi, i cili pas kësaj shfaqje mori lëvdata nga të pranishmit e shumtë.
Dramaturgu Naser Shatrolli vlerësoi punën e regjisorit Selimi si dhe përshtatjen e skenografsë dhe kostumeve me temën e shfaqjes. “Ky tekst të jep kaq sa ne pamë sonte.
Regjisori Selimi e ka vu në skenë këtë tekst mjaft mirë, përkundër asaj që ky tekst, mendoj është i thatë, tekst letrar megjithëkëtë, aktrimi ishte në nivelin e duhur e përcjellë me një dizajn të mirë estetik dhe me një skenografi tejet funksionale në kuadër të idesë, ku edhe kostumet e aktorëve ishin brilante të punuar shumë mirë nga Samka Ferri.
Kjo ishte mundësia e këtij teksti, ku nuk besoja se do të mund të jepte më shumë se kaq”, theksoi dramaturgu, Naser Shatrolli.
Aktori Luan Daka ka vlërësuar lart interpretimin e aktorëve në këtë shfaqje si dhe punën e regjisorit Selimi.
“Drama “Vorbulla” është një shfaqje tejet e fuqishme dhe po ashtu emocionale, ku na përkujton shqetësimet dhe dhimbjet e madhe të cilat i kemi pasur gjatë periudhës së luftës, ku vazhdojmë t’i kemi ende këto shqetësime. Aktorët Ismeti, Afrimi dhe Aurita ishin në nivelin e lartë dhe publikut ia përcollën shqetësimet e personazheve të kësaj shfaqje. Interpretimi i tyre tejet profesional dhe qasja e regjisorit Selimi në këtë dramë familjare më bërë përshtypje të mëdha”, shtoi aktori i njohur në vend Luan Daka.
Aurita Agushi, ka thënë se roli i saj në këtë shfaqje ishte tejet kompleks, sepse vetë drama qe e këtillë dhe kërkonte bagazh artistik e po ashtu intelektual për t’i hyrë në thelb këtij roli.
“Roli im ishte ai i gruas që është i titulluar Drita. Ky rol është edhe kompleks për shkak të ndjesisë së një nëne ndaj fëmijëve të vet. Kur ke bagazh artistik, unë mendoj që çdo rol për t’u realizuar paraqet sfidë për një aktor.
Çdo personazh ka personalitetin e tij dhe ne si aktor duhet të hyjmë në qenien e saj, ta zbërthejmë atë mirë dhe ta sjellim në mënyrën sa më origjinale para publikut”, ka theksuar Agushi.
Ndonëse, Vorbulla njihet si fenomen i gravitetit të tokës që gëlltit çdo gjë rreth vetes, drama e autorit Rexha me po këtë emër, synon që të tërheq afër vetes sa më shumë shikues kurdo që shfaqet ajo me tematikën të cilën e posedon./KultPlus.com