Po natyrës së bukur, shtigjeve dhe ujëvarave, një tjetër atraksion po i shtohet ofertës për turistët në Komunën e Pejës. Rajoni përgjatë Bjeshkëve të Nemuna është përplot me shkëmbinj që ofrojnë pamje magjike të përthyerjeve dhe rënieve të tyre, si në Grykë të Rugovës, me strehë, rënie dhe forma që tërheqin me të veçantën e tyre.
Shtigje të shumta malore janë ndërtuar faqes së shkëmbinjve dhe përgjatë brinjave malore, që ofrojnë deri tek një ujëvarë, te një shpellë apo tek një kep në majën e një mali. Shtegu i fundit ditë më parë është përuruar në bashkëpunim me donatorët italianë nga zona e Trentinos dhe shtrihet përgjatë shkëmbit te Shpella e mbretëreshës në hyrje të Grykës në kilometrin e tretë.
Ai përbehet nga shufra çeliku dhe shkalla të krijuara nga hekuri në shkëmb, dhe u mundëson alpinistëve dhe atyre që s’janë gjithaq profesionistë, të ngjitën përgjatë shkëmbit afër Shpellës, që gjithnjë ka tërhequr vëmendjen e kalimtarëve pranë rrugës me formën e saj.
Janë dhjetëra shpella përgjatë vendeve të ndryshme të Komunës së Pejës, nga të cilat një pjesë e mirë ndodhen fare rrugëve dhe qendrave urbane. Ato po tërheqin vëmendjen gjithnjë e më shumë të vizitorëve që janë të interesuar në turizmin e të veçantës, të egrës dhe të paeksploruarës. Dy nga to tashmë janë pjesë e hartës turistike të Pejës, dhe ndodhen në dy pika mjaft të vizituara, Shpella e madhe dhe Shpella e Radavcit. Të dyja ndodhen pranë atraksioneve të vizituara, e para në Grykë të Rugovës, e dyta pranë Burimit të Drinit.
Fatos Katallozi, koordinator i shoqatës së spelologëve kosovarë thotë se këto dy shpella mund të jenë të parat që mund të vihen në shërbim të vizitorëve, pasi edhe janë afër, edhe janë pothuaj të gatshme.
“Kjo shpellë ka potencial për t’u shndërruar në një atraksion turistik. Terreni i Shpellës së Radavcit, por edhe vendndodhja e saj pranë Burimit të Drinit të Bardhë, e bëjnë atë më të mundshme se potencial turistik, në krahasim me shpellën e Rugovës që është më e vështirë”, thotë Katallozi, duke shpjeguar se është eksplortuar kjo shpellë disa herë deri në thellësi. Ajo ndodhet rreth 200 metra nga Burimi i Drinit, shkruan Zëri.
Komuna së fundmi ka shtruar një shteg pranë burimit që lehtëson rrugën dhe e nxjerr në pah shpellën, dikur të mbuluar dhe të padukshme. Hyrje e ngushtë e saj përbrenda hapet në galeri që vazhdojnë në thellësi disa kilometrash.
Për dallim nga shpella e Radacit, Shpella e Madhe në kilometrin e tetë nga Peja në drejtim të Rugovës, është më e egër, kursi hulumtimi i saj ka filluar për herë të parë vetëm para katër vjetësh. Hyrja në të bëhet vetëm në shoqërimin e guidës.
Gjatë verës ajo është eksploruar nga zhytës polakë, që për herë të parë kanë arritur ta kalojnë sifonin e dytë të përberë nga një liqene nënujore me dhjetëra metra thellësi, duke deri në nëntë kilometra thellësi të shpellës, që sipas matjes duhet të ketë rreth 13 kilometra thellësi. Dominik Graçnik, zhytës polak, është zhytur 45 metra në thellësi në ujin e shpellës, ndërsa gjatë muajit gusht ka lëvizur me pajisjet e zhytësve në gjatësi prej mbi 80 metra në liqenin prej rreth 270 metra dhe e ka përshkruar këtë si një ndjenjë të veçantë, pluskimin në ujin e kristaltë në një hapësirë nënujore.
Virtyt Morina, nga Zyra e turizmit në Pejë thotë se ka mjaft interesim nga vizitorët për shpellat, ndërsa Zyra e turizmit ka përgatitur guidat e duhura për vizitorët. Oferta e Komunës pritet që plotësohet edhe me shtigje e hyrje të tjera, që s’janë të pakta, në zonën që po synon të jetë një destinacion turistik për ata që kanë interesim, ku në radhë të parë hyjnë turistët nga Evropa Qendrore dhe Italia, që kanë një interesim bazuar në një traditë më të gjatë të eksplorimit të shpellave.
Një komunikatë kërcënuese është lëshuar nga i ashtuquajturi “Xhemati i Teuhidit dhe Xhihadit në Kosovë”. Me këtë komunikatë është kërcënuar Policia e Kosovës se nëse nuk i liron gjashtë të arrestuarit, do të përballet me “sulme të dhimbshme”. Policia e Kosovës është njoftuar për këtë komunikatë dhe është duke e analizuar shkallën e seriozitetit të saj.
